2011-2012(Part 1)

Μια ανασκόπηση με τις ταινίες της χρονιάς. Ο οδηγός περιλαμβάνει ταινίες που προβλήθηκαν στις ελληνικές αίθουσες από τις 25/8/11-15/8/12.

23.

Σκλήρυνση και ψυχρότητα. Ψυχρότητα και σκλήρυνση. Μερικές φορές αναρρωτιέσαι τι θα συνέβαινε αν ο άνθρωπος ήταν πραγματικά ευπαθής στη σιωπηλή βία της σύγχρονης εποχής. Σκλήρυνση και ψυχρότητα: η άλ(λ)η(θινή) όψη της ευαισθησίας.

LiFO

22.

Η σχέση μας με τον θάνατο είναι αναπόφευκτα φαντασιακή. Αν εν τέλει καταλήγει μονότονη και βαρετή, ευθύνεται η ενηλικίωση που φθίρει και τη ζωή και τη φαντασία. Στο Restless ο Gus Van Sant εμμένει στο ποιητικό στάδιο της εφηβείας. Γιατί καμιά φορά η ποίηση διαρκεί.

21.

Παρ' ότι ο κινηματογράφος συνήθως προτείνει το αντίθετο, ο Bertrand Bonello γνωρίζει πως η ανθρώπινη φύση δε διαφέρει και πολύ σ' ένα πορνείο, σ' ένα νοικοκυριό ή σ' έναν οίκο ευγηρίας. Σ' αυτό το εικαστικό ποίημα ο θεατής γίνεται μάρτυρας, με κλινική μεθοδικότητα, των σταδίων της εξουσίας και της ιεραρχίας που γεννάει η ίδια η ζωή.

FREE CINEMA

20.

Μέσα σε μια φαντασμαγωρική παραμυθία τίποτα δεν έχει και τόσο σημασία. Μόνο αυτό το μοναδικό προνόμιο του να μπορείς εστιάσεις όπου θες. Και τώρα ξέρεις, ότι την τεχνική μπορείς να τη συναντήσεις παντού. Όμως δε μπορείς ούτε να υποψιαστείς πόση ψυχή χωράει σ' ένα σπασμένο βιολί, σε μια ραγισμένη ταινία, σε έναν τόπο ρημαγμένο.

Sy-ne-philidikos

movieworld

19.

Θέλω να κολυμπήσω.
Δεν έχει θάλασσα γιε μου εδώ. Τη ρήμαξε ο πόλεμος συνεχώς.
Θέλω να κολυμπήσω.

FLIX

18.

Έρχεται κάποια στιγμή που αντιλαμβανόμαστε ότι τα πρόσωπα που αγαπήσαμε δεν τ' αγαπήσαμε και τόσο.
Αν και στ' αλήθεια δεν οφείλαμε την αγάπη,
η πεποίθηση της αναγκαιότητας να αγαπάμε, μας τροφοδοτεί με μια υπέρογκη ενοχή όταν δεν αγαπάμε. Και η ενοχή, σάρκινη ή ανεμική, μοιάζει αρχή κατάρρευσης.

CINEMANEWS
LOST ECHOES

17.

Υπάρχει μια τραγικότητα και μια ειρωνεία στην υφή των ανθρώπινων ονείρων. Πολλές φορές απαράλλακτη τραγικότητα. Aρχίζεις να πιστεύεις ότι δεν είναι οι άνθρωποι που ονειρεύονται, αλλά τα όνειρα που ιδιοκατοικούν τα ανθρώπινα με τη μορφή τεχνητών εμφυτευμάτων. Ο Ηλίας Δημητρίου κοιτάζει με συμπάθεια τα μικρά ανθρώπινα δράματα, την καθημερινή ανοησία, αλλά και την επίδραση της "ρίζας" στο όλον.

FLIX
kersanidis

16.

Με φόντο ένα βαριά τραυματισμένο Βαλκανικό τοπίο, ο Μπουγιάρ Αλιμάνι κοιτάζει κατάματα τον ανθρώπινο πόνο ως απόρροια του νόμου. Όμως απέναντι από κάθε εξωτερική επιβολή στέκει ο ανυπέρβλητος νόμος του έρωτα. Ο άγιος πόνος.

feelingonfilms
φιλμ νουάρ

15.

Όταν η επιθυμία για σύμπραξη και η ικανότητα για επαφή εξασθενεί -η ιστορία αρχέγονη- επέλχεται η απόσχιση. Όντα, όχι ολόκληρα, αλλά το ακρωτηρίασμα αυτών, χωρίς βούληση, αλλά με κίνητρα βούλησης, στέκουν ασάλευτα και παραδομένα στην επιταγή κάποιου νόμου. Ο άνθρωπος είναι ελάχιστο ον.

TWO IN THE SOUP
Παράλληλα Βλέμματα
LiFO
LET'S GET MOVI(E)NG

14.

Ό,τι κτείται βιάζεται. Επειδή ακριβώς κτείται.
Και η βία καλλιεργείται σ' αυτήν ακριβώς τη δυνατότητα ιδιοκτησίας.

13.

Κάποια στιγμή επιλέγεις να θυσιάσεις και να θυσιαστείς για να επαναπροσεγγίσεις ένα πιθανό οικείο σχήμα που κάποια στιγμή απώλεσες.
Στο βάθος της διαδικασίας γνωρίζεις πως η αντικατάσταση δεν είναι εφικτή. Παρά μόνο με τη μορφή υποκατάστασης, κι αυτής μερικής.
Στο μεταξύ, οι θυσίες σε μεταφέρουν σ' ένα νέο ον. Υποκατάστατο αρχετύπου.
Και το μέγεθος της απώλειας καλύτερα μην τ' αναλογίζεσαι.

FLIX
ΣΙΝΕΜΑ
LiFO

12.

Στους παιδικούς έρωτες δεν έχεις δικαίωμα πια.
Η ενήλικη πλήξη σε περιμένει.
Κι όμως ενυπάρχει  στην τάξη μια αταξία, μια ανοιχτή πρόσκληση χάους.

Cinefo

1984

Σκηνοθεσία: Michael Radford
Παραγωγής: England / 1984
Διάρκεια: 113'

Μη μου κλείνεις το διακόπτη του μυαλού μου προσπαθώντας να με κάνεις κανονική.(Σάρα Κέιν)

Το 1984 είναι μια ταινία/βιβλίο για τον πόλεμο. Για τον μανιασμένο πόλεμο της ανθρωπότητας, ως δεδομένο σύστημα, πάνω στην ανθρώπινη ύπαρξη. Γιατί πόλεμος δεν είναι μόνο αυτό που συμβαίνει όταν δυο λαοί βρίσκονται σε αντιμέτωπη κατάσταση. Όταν δυο στρατεύματα συγκρούονται. Όχι, δεν είναι καθόλου έτσι ο ορισμός του πολέμου! Πόλεμος είναι ένα "παιχνίδι" που ρυθμίζεται από ανώτερες -και συνεπώς ξένες- εντολές που έχουν ως αποτέλεσμα να εμπλέκουν/παγιδεύουν ανθρώπους σε ένα συγκεκριμένο πεδίο. Συνεπώς, πόλεμος είναι και αυτό που βιώνει ένας λαός όταν έρχεται αντιμέτωπος με την πείνα, όταν μάχεται για τα εργατικά δικαιώματα. Πόλεμος είναι αυτό που συμβαίνει όταν οι συνθήκες σε αναγκάζουν να μεταναστεύσεις. Σ' άλλον τόπο. Ή σ' άλλο όνειρο. Σ' όλες τις περιπτώσεις υπάρχουν συγκεκριμένες και καθόλου τυχαίες εξωτερικές συνθήκες που ερεθίζουν τα ανθρώπινα όντα και τα αναγκάζουν να συμπεριφερθούν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο.

Απ' τον ορισμό προκύπτει ότι βασική επιδίωξη του πολέμου δεν είναι η νίκη. Δεν υπάρχει νίκη. Το παιχνίδι είναι κατασκευασμένο έτσι. Βασική επιδίωξη του πολέμου είναι η ψευδαίσθηση που παρέχει σε αυτούς που εμπλέκονται πως μάχονται για μια πιθανή νίκη. Μ' αυτόν τον τρόπο οι άνθρωποι μένουν υποδουλωμένοι σ' έναν πλαστό στόχο. Διαρκώς απασχολημένοι. Συνεχώς ναρκωμένοι. Κι αυτό το παιχνίδι που αποκαλέσαμε ως πόλεμο μένει διαρκώς αναμμένο. Οι άνθρωποι μένουν υπό την επίρροια των εντολών και των πληροφοριών που τους παρέχει η εκάστοτε πολιτική/κοινωνική εξουσία. Και μ' αυτόν τον τρόπο τους ασκείται μόνιμα, χωρίς να το καταλαβαίνουν αφού έχουν παραδοθεί εθελούσια, μια εξωτερική δύναμη. Μια εξωτερική δύναμη που αποσκοπεί στο να διαμορφώσει και καθορίσει τον ανθρώπινο παράγοντα. Τον πλάθει κατ' εικόνα του "κανονικού ανθρώπου". Του "κανονικού ανθρώπου", και συνεπώς αβλαβή, σύμφωνα με τις προδιαγραφές που ορίζει η εκάστοτε εξουσία.

Η ισχύς της εξουσίας μετριέται στον πόνο που μπορεί να προκαλέσει στον άνθρωπο. Η απόλυτη εξουσία επιτυγχάνεται όταν ο ανθρώπινος παράγοντας έχει διαφθαρεί σε τέτοιο βαθμό (με πόνο) που δε μπορεί να αισθανθεί άλλο πόνο. Που δε μπορεί να αισθανθεί γενικότερα. Ο "τέλειος άνθρωπος" είναι ένας παράλυτος άνθρωπος.

Βασική επιδίωξη του συστήματος, μέσα απο τους τεχνητούς πολέμους που στήνει για να εμπλέξει τα κοινωνικά όντα, είναι να αποξενώσει τον άνθρωπο απ' τον χώρο και το χρόνο. Κατά μία έννοια, θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε, πως βασική επιδίωξη είναι να αποξενωθεί ο άνθρωπος από τη φύση του. Να ξεκοκαλιστεί από τον εαυτό του. Για να επιτευχθεί αυτό, όσο ο άνθρωπος μένει φανατισμένα ναρκωμένος και εμπλεγμένος στα "πολεμικά παιχνίδια", -δηλαδή όσο αποτελεί εύκολο στόχο- βομβαρδίζεται με πληροφορίες και εικόνες, τεχνητές και κατασκευασμένες, που αποσκοπούν σε πρώτο επίπεδο, να αποφέρουν ένα καίριο πλήγμα στην ελεύθερη κρίση του. Κι αφού επιτευχθεί αυτό το πρώτο επίπεδο, συνέχεια έχει να κατασκευασθεί μια ανθρώπινη κρίση ακίνδυνη και σύμφωνη με τις επιταγές της εκάστοτε εξουσίας. Για να γίνει αυτό εφικτό, οι πληροφορίες που παραδίνονται κατασκευάζονται με τον ανάλογο τρόπο. Συνεπώς, από τη στιγμή που ο άνθρωπος εμπλεχθεί στα κατασκευασμένα παιχνίδια του πολιτικού συστήματος, γίνεται σταδιακά ένα ον απόλυτα ελεγχόμενο. Ένα μη ελεύθερο ον. Ένα παραλυμένο ον, χωρίς βούληση, χωρίς σκέψη, που ρέει αναπόδραστα προς αυτό που έχει οριστεί ως κανονικό.

Ο Michael Radford, ωστόσο, μεταφέροντας το βιβλίο του George Orwell, μας υπενθυμίζει πως υπάρχει ένα αδιάσπαστο σημείο: ο Έρωτας. Δε μιλάει για την παθογένεια του έρωτα, μέσα από την οποία συνδέονται δυο άνθρωποι. Αλλά για εκείνον τον αλλόκοτο έρωτα που κρατάει τα συναισθήματα αναμμένα. Που παρέχει ένα παρθένα αλλόκοτο βλέμμα στον κόσμο. Ο έρωτας που κρατάει αμόλυντους τους ανθρώπους. Και, κατά κάποιον τρόπο αδιάφορους, και συνεπώς μη ευάλωτους προς τα κατασκευασμένα πολεμικά παιχνίδια. Γιατί αν ο πόλεμος με το μυαλό είναι ελεγχόμενος. Ο εσωτερικός συναισθηματικός πόλεμος (δεν αναφέρομαι σε συναισθήματα-αντανακλαστικά πραγματικότητας) είναι εξαιρετικά περίπλοκος και κρυπτικά δυσερμήνευτος...

Buffalo '66

Σκηνοθεσία: Vincent Gallo 
Παραγωγής: USA / 1998 
Διάρκεια: 110' 

Οι ήρωες του Buffalo '66(Vincent Gallo-Christina Ricci) μοιράζονται το ίδιο πεπρωμένο. Μπορεί να έρχονται από διαφορετικές διαδρομές, αλλά το παρελθόν τους βρέχεται από όμοιο χρώμα. Αυτός ο φοβισμένος κόσμος τους έχει χρεώσει δυσανάλογες ήττες, αφού πρώτα τους έπεισε για αυτές. Επακόλουθο, αλλεπάλληλα χρόνια εξορίας, άρνησης και καταναγκαστικής μοναξιάς. Κι αυτοί κουβαλούν στα θνητά τους πόδια το πρόσθετο βάρος παραπατώντας και ασθμαίνοντας. Ζουν στο περιθώριο μιας κοινωνίας που τους φοβάται. Που τη φοβούνται.

Οι πλαστές συσσωρευμένες ήττες, για τις οποίες τους πείσανε, έχουν γεμίσει εκδορές τα τσαλακωμένα κουφάρια τους. Οι ανοιχτές πληγές πλάθουν μια υπέρμετρη ευαισθησία που μεταφράζεται αντιδραστικά και αμυντικά σε μια έκρυθμη βιαιότητα. Ειδικά ο Vincent Gallo, μοιάζει ανά πάσα στιγμή έτοιμος να εκραγεί. Απομονωμένοι από το σύστημα, και οι δύο έχουν ανάγκη από έναν προσωπικό χώρο όπου να αισθάνονται ξεχωριστοί. Μοναδικοί. Έναν χώρο όπου θα βρίσκουν καταφύγιο. Ο Vincent Gallo όταν πιάνει τη μπάλα του bowling διακατέχεται από μια αδιαπραγμάτευτη αυτοπεποίθηση, όμοια με αυτή που συναντάμε στην Christina Ricci όταν φοράει τις πολύχρωμες μπαλαρίνες της. Είναι οι στιγμές που και οι δύο νιώθουν ότι ο κόσμος τους ανήκει.

 Η ανασφάλεια τους τυφλώνει. Σχεδόν τους παραλύει. Τους κάνει να φέρονται σαν αυτιστικοί. Φοβισμένοι. Ζαρωμένοι. Ο Vincent Gallo, ως σκηνοθέτης πλέον, δηλώνει πως μόνο η συγκοινωνία και ο συγχρονισμός των συναισθημάτων δύο ατόμων μπορεί να επουλώσει τις ανοιχτές πληγές του χθες. Δεν είναι όμως τόσο αφελής. Το σύμπαν καταλαμβάνει έναν άπειρο όγκο, και οι πλάτες τους έναν ελάχιστο χώρο. Το παιχνίδι παίζεται άνισα. Κι όμως αν το Buffalo 66 είναι η επαναλαμβανόμενη ιστορία μιας συνεχούς προσωπικής ήττας, ταυτόχρονα, είναι και το ακαριαίο άγγιγμα του μελάγχολου έρωτα που σταματά το χρόνο.